U okviru programa Bitef biblioteka biće predstavljena najnovija izdanja stručne i teorijske literature u vezi sa pozorištem i izvođačkom umetnošću. Bitefovi partneri u ovom programu su izdavačke kuće Clio, Orion Art i Stanica – Servis za savremeni ples. Ovaj program pokrenut je sa idejom da se ukaže na manjak stručne literature na srpskom jeziku, ali i da se skrene pažnja na korpus relevantnih izdanja koja su objavljena uprkos nezavidnoj situaciji u srpskom izdavaštvu, kada je reč o teorijskoj literaturi, povezanoj sa savremenom praksom u izvođačkim umetnostima. Bitef biblioteka je program pokrenut u nadi da će postati tradicionalan, kao i da će njegovo postojanje doprineti objavljivanju većeg broja značajnih, stručnih naslova.

POETIKA-MODERNE-DRAME

CLIO / edicija ARS scena

Žan-Pjer Sarazak

POETIKA MODERNE DRAME

prevela s francuskog Mirjana Miočinović

Dramski pisac, reditelj, počasni profesor pozorišnih studija na Novoj Sorboni (Pariz III) iosnivač Grupe za istraživanje moderne i savremene drame, Žan-Pjer Sarazak, nesumnjivo je najznačajniji francuski savremeni pozorišni teoretičar. Zaokupljen, pre svega, onim što se obično naziva krizom savremene drame, Sarazakov doprinos savremenoj teatrologiji ogleda se u uvođenju nekoliko originalnih teorijskih pojmova koji su se pokazali korisnim oruđem u tumačenju savremene drame (termini rapsodijska drama i drama života nasuprot drami u životu, pored ostalog), kao i u novom pristupu savremenoj drami u kojoj, smatra on, uprkos krizi i vidljivim procesima dekonstrukcije svih klasičnih dramskih postulata „ostaje jedno jezgro, jedan neotuđiv deo, koji omogućuje da drama nastavlja da postoji i da s pravom nosi to ime“.

U Poetici moderne drame, svojoj novoj i najsveobuhvatnijoj knjizi, Žan Pjer Sarazak nastoji da definiše novu paradigmu dramske forme, čiji koreni sežu u poslednje decenije XIX veka, a razvoj i preobražaji traju do današnjih dana. Njegovim temeljnim istraživanjem uspostavljena je nesporna veza između prvih primera pozorišne moderne, Ibzenovih, Strindbergovih i Čehovljevih komada, i onih najnovijih, bilo da je reč o delima Franca Ksavijera Kreca, Edvarda Bonda, Hajnera Milera, Tomasa Bernharda, Sare Kejn ili B. M. Koltesa i mnogih drugih. U tom, gotovo vek i po dugom periodu, Sarazak temeljno analizira, pored pomenutih autora i mnogih drugih, još i Pirandelove, Brehtove, O’ Nilove, Beketove, Ženeove drame, prateći tako sve obnoviteljske procese u dramskoj književnosti XX veka, koji su doveli do pojave raznih oblika „otvorenog (dramskog) dela“.

BALET-I-MODERNA-IGRA

Suzan Au

BALET I MODERNA IGRA

prevela sa engleskog Katarina Stojkov Slijepčević

Započinjući priču o baletu u doba ranog baroka, na francuskom, italijanskom i potom engleskom dvoru, Suzan Au vodi nas putevima razvoja jedne izuzetne umetnosti koja u sebi sadrži pokret, muziku, scenografiju, kostim i neograničene mogućnosti scenskih efekata koje su se razvijale od složenih baroknih scenografija preko svedene romantike do eksperimenata u umetnosti dvadesetog veka. Zahvaljujući jasnom i razumljivom izlaganju autorke i brojnim, funkcionalnim ilustracijama, ova knjiga može biti zanimljiva širokom krugu čitalaca, a posebno je korisna učenicima baletskih i muzičkih škola, kao i studentima muzičkih akademija, budućim muzikolozima i muzičkim pedagozima.

Patris Pavis

REČNIK PERFORMANSA I SAVREMENOG POZORIŠTA

prevela s francuskog Milica Šešić

Eksponencijalan rast performansa u kulturi – kulturalnih performansa, predstavlja pojavu koja je, uz snažne promene u klasičnom pozorištu, obeležila početak novog milenijuma. Uporedo sa ovim tendencijama dolazi do institucionalizacije studija izvođenja i studija kulture, što u pragmatičnom anglofonom svetu postaje značajan fenomen u oblasti kulture i lingvistike. Polazeći od liste kritičkih i teorijskih termina koji su u upotrebi od šezdesetih godina prošlog veka, a još češće od početka novog milenijuma, autor daje pregled opšte situacije na polju scenske umetnosti. Knjiga svedoči o performativnom preokretu i njegovim posledicama za scensku produkciju, ne zapostavljajući pritom estetska i umetnička dela kontinentalne tradicije koja ostaju osnovni predmet istraživanja.

Dragan Klaić

POČETI IZNOVA

Pozorište između tržišta i demokratije

Kao pozorišni profesionalac i univerzitetski profesor, posmatrao je Dragan Klaić uzlet komercijalnog pozorišta i njegov rastući profesionalizam sa sve većom zabrinutošću zbog posledica po nekomercijalnu scenu. Imajući u vidu rivalitet, blizinu, pa čak i umrežavanje ova dva sveta – jednog koji juri za profitom i drugog koji se održava državnim subvencijama – autor se u ovoj knjizi zalaže za njihovo jasno razgraničenje. Pitanje koje postavlja jeste kako ove pozorišne kuće itrupe, ovi prostori, festivali istudiji, kao i infrastruktura koja ih podržava i na koju se oslanjaju, mogu da se održe u konkurenciji sa komercijalnom zabavom, u situaciji oslabljene podrške državnih institucija. Globalizacija, migracije, evropske integracije i digitalna revolucija menjaju način života ljudi u gradovima i na selima i vrše pritisak na državno pozorište da se prilagodi i modifikuje svoju ulogu ili da rizikuje da bude marginalizovano i postane irelevantno.

Orion Art
Irena Šentevska
SWINGING 90s: Pozorište i društvena realnost Srbije u 29 slika

Izdavačka kuća Orion Art iz Beograda najavljuje objavljivanje knjige Swinging 90s: pozorište i društvena realnost Srbije u 29 slika dr Irene Šentevske. Knjiga je nastala na osnovu autorkinog magistarskog rada na Grupi za teoriju umetnosti i medija Univerziteta umetnosti i dugogodišnjeg kustoskog rada (1996–2006.) na Bijenalu scenskog dizajna, za koji je 2006. godine nagrađena Velikom nagradom Srbije za primenjenu umetnost i dizajn. Knjiga predstavlja sveobuhvatni pregled pozorišne produkcije u Srbiji devedesetih godina u njenom opštem društvenom kontekstu, ali se fokusira i na vizuelni jezik i konceptualizaciju pozorišne produkcije u ovom periodu. Recenzenti knjige su Miško Šuvaković, Nevena Daković, Irina Subotić i Radivoje Dinulović.

Promocija knjige obuhvata dva događaja u Muzeju primenjene umetnosti u Beogradu – otvaranje prateće izložbe i razgovor o knjizi. Izložba obeležava i dvadesetogodišnjicu osnivanja Bijenala scenskog dizajna na kome su Yustat centar za scensku umetnost, Muzej primenjene umetnosti i Bitef uspešno sarađivali u nekoliko Bitefovih sezona.

29. septembar u 19h

Galerija Žad Muzeja primenjene umetnosti

Otvaranje izložbe ‘The Swinging 90s’
Izložbu će otvoriti Radivoje Dinulović

stanica

Stanica – Servis za savremeni ples

A PROBLEMATIC BOOK

A Problematic Book je knjiga tekstova i zapisa nastalih u okviru programa Kritičke prakse (Made in Yugoslavia) tokom 2015. i 2016. godine. U njoj se nalaze kritička promišljanja o performansima, predstavama, festivalima i svim onim fenomenima koje su autori prepoznali kao označitelje prostora savremenih izvođačkih umetnosti. Otud se nametnuo koncept „problematičnog“, koji izoštrava kritički diskurs posmatranja savremenih izvođačkih umetnosti kao polja teorije, umetničke prakse i kulturne politike u njihovoj međuzavisnosti.

Knjiga sadrži kritičke tekstove i intervjue kojima prethodi uvod napisan od drugog autora iz grupe, čime je naglašena unutrašnja struktura grupe autora i metod rada koji podrazumeva saradnju, kolektivno promišljanje i kritički dijalog. Pored toga, tu je leksikon pojmova koji su se izdvojili kao „problematična mesta“, koje je neophodno ponovno definisati u cilju podsticanja preispitivanja sopstvenih znanja, stavova i pozicija, što je osnov kritičkog mišljenja. Autori su Ida Daniel, Kristof Farkas, Shir Hacham, Aisling Marks, Stina Nyrberg, Livia Andrea Piazza,Ana Schnabl i Ana Vujanović. Knjiga je na engleskom jeziku, a izdavač je Stanica –Servis za savremeni ples.

Program Kritičke prakse (Made in Yu) je mentorski program za mlade autore (pisce, kritičare, istraživačke, teoretičare) širom Evrope i zasniva se na već postojećim platformama magazina TkH (Beograd), Maska (Ljubljana) i Frakcija (Zagreb), kao i mreže Nomad Dance Academy, koja pokriva čitav Balkan.Program je započeo 2014. godine kao inicijativa Nomad Dance Academy mreže, Stanice –Servisa za savremeni ples iz Beograda i LokomotivaCentra za nove inicijative u umetnosti i kulturi iz Skoplja. Realizuje se kao deo projekta Life Long Burning uz podršku Programa Kultura Evropske Unije.